Halk arasında rahim ağzının kapanması olarak da adlandırılan bu durum, kız çocukların cinsel organlarındaki küçük dudaklar olarak tanımlanan (labium minusların) ve iki yanda bulunan yapıların birbirlerine yapışmasıdır. Bu da vajinanın giriş kısmının, hatta bazen idrar deliğinin de önünün beyaz-mavimsi, ince bir doku ile kapanması durumudur. Puberte öncesi kız çocuklarında özellikle 3 ay-4 yaş arasında %1.8-3.3 oranında görülür.
Doğuştan olmayıp genellikle bebeğin bezli olduğu dönemde olur.Bazı bebeklerde hayatın ilk 1-2 ayında bile görülebilir. Bazı çocuklarda ise bezden kurtulup tuvalet eğitimini tamamladıktan sonra bile ortaya çıkabilir. Yapışma alt köşeden başlayarak klitorise kadar yani vaginanın en üst kısmına doğru ilerleyebilir. Nedeni tam olarak bilinmese de puberte öncesi östrojen seviyesi düşük olan kız çocuklarında bu bölgenin tahriş olmasına bağlı olarak ortaya çıktığı düşünülmektedir.
En sık bu bölgede kronik irritasyon, bozuk hijyen ve bebek bezi dermatiti gibi faktörler suçlanmaktadır. Bezli dönemde kullanılan ıslak mendillere bağlı tahriş etyolojide önemlidir.
Ayrıca asiditesi uygun olmayan sabun ya da şampuan kullanımı ve lokal mantar enfeksiyonları da (pişikler) önemlidir. Bu bölgeyi nemli tutan salgıların da olmadığı bir dönemde kuruluk da tahrişe yol açar ve yapışıklığa neden olabilir.
Genellikle aile durumun farkında olmaz, çocuk doktorunun yaptığı rutin kontrol sırasında fark edilir. Bazı çocuklarda idrar yapmada zorluk oluşabilir. Yapışıklığın gerisinde idrar birikmesine bağlı olarak idrar yapma sonrasında iç çamaşırının ıslanması gibi bir durum görülebilir. Ya da idrar yolu enfeksiyonuna bağlı yakınmalar görülebilir.
Tedavi öncelikli amaç tahriş ya da enfeksiyonun ortadan kaldırılmasına yöneliktir. Bu amaçla her ne kadar allerjen-free olsalar da ıslak mendillerin kullanılmasından sakınılmalıdır. Bez değişimlerinde bebeğin altı pH'ı ayarlı şampuanlarla yıkanarak iyice kurulanmalı ve ardından epitelizan etkili kremler sürülmelidir.
Yapışıklığın düzelmesi için 1-3 haftalık östrojen hormonu içeren krem veya %0,5 betametazon içeren kremler kullanılması yaygın bir tedavi yöntemidir. Ancak kullanılan hormonlu kremin ciltten emilmesi sonrası östrojen hormonuna bağlı, meme büyümesi ve kıllanma gibi bazı yan etkilerin ortaya çıkması veya kortizonlu kremlere bağlı cilt kurulukları kremlerin kullanımını kısıtlamaktadır.
Kremle yapılan tedavinin başarı oranı yaklaşık %60’dır. Krem uygulamalarıyla açılmayan inatçı olgularda yapışıklığın cerrahi olarak ayrılması önerilir. Yapılan operasyonda kesmeden cerrahi tabiriyle künt olarak küçük dudaklar birbirinden ayrılır, başarı oranı %100’dür. Ancak cerrahi sonrası yapışıklığın tekrarlama ihtimali hep akılda tutulmalıdır (bu oran yaklaşık %35’dir) ve vaginal bölgeye yönelik hijyenik uygulamalar ile tahrişten kaçınmak için gerekli girişimler devam etmelidir.
İçindekiler
Labial Füzyon (Vajina/Rahim Ağzı Kapanması) Nedir?
Halk arasında rahim ağzının kapanması veya vajina kapanması olarak da adlandırılan bu durum, kız çocukların cinsel organlarındaki küçük dudaklar olarak tanımlanan (labium minusların) ve iki yanda bulunan yapıların birbirlerine yapışmasıdır.
Bu da vajinanın giriş kısmının, hatta bazen idrar deliğinin de önünün beyaz-mavimsi, ince bir doku ile kapanması durumudur. Puberte öncesi kız çocuklarında özellikle 3 ay-4 yaş arasında %1.8-3.3 oranında görülür.
Doğuştan olmayıp genellikle bebeğin bezli olduğu dönemde olur. Bazı bebeklerde hayatın ilk 1-2 ayında bile görülebilir. Bazı çocuklarda ise bezden kurtulup tuvalet eğitimini tamamladıktan sonra bile ortaya çıkabilir.
Yapışma alt köşeden başlayarak klitorise kadar, yani vajinanın en üst kısmına doğru ilerleyebilir.
Genital Bölgede Kızarıklık Labial Füzyonla İlişkili midir?
Evet, genital bölgede kızarıklık ile labial füzyon sıklıkla birbiriyle ilişkili durumlardır. Bölgedeki kronik tahriş ve kızarıklık, dokuların birbirine yapışmasına zemin hazırlayan en önemli etkenlerden biridir.
Bir çocukta genital bölgede sürekli tekrarlayan kızarıklık fark ederseniz, bu durum labial füzyonun bir öncüsü ya da beraberinde görülen bir bulgusu olabilir.
Kızarıklığın erken fark edilip nedeninin ortadan kaldırılması, yapışıklığın oluşmasını veya ilerlemesini önlemede önemli rol oynar.
Bu nedenle sadece yapışıklığı değil, altta yatan kızarıklık ve tahriş nedenini birlikte değerlendirmek gerekir.
Labial Füzyon Neden Olur? Risk Faktörleri Nelerdir?
Nedeni tam olarak bilinmese de puberte öncesi östrojen seviyesi düşük olan kız çocuklarında bu bölgenin tahriş olmasına bağlı olarak ortaya çıktığı düşünülmektedir.
En sık bu bölgede kronik irritasyon, bozuk hijyen ve bebek bezi dermatiti gibi faktörler suçlanmaktadır. Bezli dönemde kullanılan ıslak mendillere bağlı tahriş etyolojide önemlidir.
Ayrıca asiditesi uygun olmayan sabun ya da şampuan kullanımı ve lokal mantar enfeksiyonları da (pişikler) önemlidir. Bu bölgeyi nemli tutan salgıların da olmadığı bir dönemde kuruluk da tahrişe yol açar ve yapışıklığa neden olabilir.
Genellikle aile durumun farkında olmaz, çocuk doktorunun yaptığı rutin kontrol sırasında fark edilir. Bazı çocuklarda idrar yapmada zorluk oluşabilir.
Yapışıklığın gerisinde idrar birikmesine bağlı olarak idrar yapma sonrasında iç çamaşırının ıslanması gibi bir durum görülebilir. Ya da idrar yolu enfeksiyonuna bağlı yakınmalar görülebilir.
Labial Füzyon Nasıl Tedavi Edilir? Krem mi, Ameliyat mı?
Tedavide öncelikli amaç tahriş ya da enfeksiyonun ortadan kaldırılmasına yöneliktir. Bu amaçla her ne kadar alerjen içermeyen türde olsalar da ıslak mendillerin kullanılmasından sakınılmalıdır.
Bez değişimlerinde bebeğin altı pH'ı ayarlı ürünlerle yıkanarak iyice kurulanmalı ve ardından doktorunuzun önerdiği epitelizan etkili kremler sürülmelidir.
Yapışıklığın açılması için doktorunuzun uygun göreceği süre ve dozda hormonal içerikli kremler kullanılması yaygın bir tedavi yöntemidir.
Ancak bu kremlerin ciltten emilmesi sonrası bazı yan etkilerin ortaya çıkması veya cilt kurulukları kremlerin kullanım süresini ve dozunu kısıtlayabilir; bu nedenle kesinlikle doktor kontrolü dışında uygulanmamalıdır.
Kremle yapılan tedavinin başarı oranı yaklaşık %60'dır. Krem uygulamalarıyla açılmayan inatçı olgularda yapışıklığın cerrahi olarak ayrılması önerilir.
Yapılan operasyonda kesmeden, cerrahi tabiriyle künt olarak küçük dudaklar birbirinden ayrılır; başarı oranı %100'dür.
Ancak cerrahi sonrası yapışıklığın tekrarlama ihtimali hep akılda tutulmalıdır (bu oran yaklaşık %35'tir) ve vajinal bölgeye yönelik hijyenik uygulamalar ile tahrişten kaçınmak için gerekli girişimler devam etmelidir.
Labial Füzyon Ne Zaman Doktora Gidilmeli?
Çoğu labial füzyon vakası zararsızdır ve fark edilmesi genellikle rutin doktor kontrolü sırasında olur.
Ancak idrar yaparken zorlanma, idrarın damla damla gelmesi, iç çamaşırın idrar sonrası ıslak kalması, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu belirtileri veya bölgede belirgin kızarıklık ve rahatsızlık fark ederseniz vakit kaybetmeden doktorunuza başvurmanız önemlidir.
Kendi başınıza yapışıklığı açmaya çalışmak veya bölgeye herhangi bir ürün uygulamak, doktor değerlendirmesi olmadan önerilmez.
Hayır, labial füzyonun çocuğun ilerideki cinsel yaşamı veya doğurganlığı üzerinde bilinen bir olumsuz etkisi yoktur. Bu durum genellikle çocukluk döneminde görülen, doğru şekilde takip edildiğinde kalıcı bir soruna yol açmayan bir tablodur. Puberte ile birlikte artan östrojen düzeyi, dokunun kalınlaşmasını ve yapışıklığın kendiliğinden ayrılmasını sağlayabilir. Bu nedenle bazı hafif olgularda tedaviye gerek kalmadan ergenlik döneminde düzelme gözlenebilir; ancak idrar yapmada zorluk gibi belirtiler varsa beklemek yerine doktor değerlendirmesi önerilir. Evet, hem krem tedavisi hem de cerrahi sonrası bir miktar tekrarlama (nüks) ihtimali bulunur. Bu nedenle tedavi sonrasında da bölgenin hijyenine dikkat etmek ve doktor kontrollerini aksatmamak, tekrarlama riskini azaltmaya yardımcı olur. Yapışıklığın idrarın bir kısmının bölgede birikmesine yol açtığı durumlarda idrar yolu enfeksiyonu görülme olasılığı artabilir. Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu yaşayan bir çocukta doktorun genital bölgeyi de değerlendirmesi bu açıdan önemlidir. Tedavi kararı, yapışıklığın derecesine ve çocukta idrar yapma zorluğu gibi bir belirtinin olup olmadığına göre doktor tarafından değerlendirilir. Belirti vermeyen hafif olgularda yakın takip yeterli olabilirken, işeme güçlüğü veya enfeksiyon gibi durumlarda tedaviye daha erken başlanması önerilebilir.Labial füzyon kızın gelecekteki cinsel yaşamını veya doğurganlığını etkiler mi?
Labial füzyon ergenlik döneminde kendiliğinden geçer mi?
Labial füzyon tedavi edildikten sonra tekrarlar mı?
Labial füzyon olan bir çocukta idrar yolu enfeksiyonu riski artar mı?
Labial füzyon fark edildiğinde hemen mi tedaviye başlanmalı?
Kaynakça
- Leung AK, Robson WL, Tay-Uyboco J. The Incidence of Labial Fusion in Children. Journal of Paediatrics and Child Health.
- Bacon JL, Romano ME, Quint EH. Clinical Recommendation: Labial Adhesions. Journal of Pediatric and Adolescent Gynecology.
- Leung AK, Robson WL, Kao CP, Liu EK, Fong JH. Treatment of Labial Fusion with Topical Estrogen Therapy.
- Mohapatra I, Samantaray SR. Labial Fusion Recurrence in a Prepubertal Girl: A Case Report and Review of Literature. Cureus.
